kunst en publieke ruimte 

       
een representatief overzicht van kunst in de openbare ruimte in Nederland van 1970 tot heden | over deze site | hulp bij vinden

OpTrek-Gevelproject

Een wildgroei van oude vloerplanken, genesteld tegen de gevel van een huis in de Haagse wijk Transvaal. De massieve sculptuur dringt het gebouw binnen, waar het, als een woest in elkaar getimmerd bouwwerk en onafhankelijke structuur de binnenruimten beheerst. Deze ingreep van de Japanse kunstenaar Tadashi Kawamata vormde in 2002 de aftrap van het langlopende ‘Gevelproject’, een initiatief van Mobiel projectbureau OpTrek. Deze tijdelijke organisatie opereert in Transvaal en stelt zich tot doel de herstructurering van de wijk inzichtelijk te maken voor een breed publiek. Temeer omdat de daarmee gepaard gaande sloop en nieuwbouw ingrijpende gevolgen heeft voor de wijkbewoners. OpTrek gaat te werk door in de periode 2002-2006 tijdelijke kunstprojecten te organiseren in de publieke ruimte. Er is geen expositieruimte, wel kunnen kunstenaars gebruik maken van een tijdelijk gastatelier in de wijk.

Omdat het bureau is gevestigd in slooppanden beweegt het door de wijk ‘met de sloop mee’. Elke tijdelijke uitvalsbasis voor organisatie en kunstenaars krijgt, ten behoeve van de herkenbaarheid, via het gevelobject een eigen gezicht en wekt de nieuwsgierigheid van omwonenden.
Marjolijn Dijkman en Wouter Osterholt richtten zich op de historie van Transvaal en haar huidige etnische samenstelling. In hun omvangrijke gevelinstallatie ‘Segment XVII, Patrimonium’ (2004) combineerden ze sobere, christelijke teksten met de vormgeving van exotische reclameborden uit de buurt. Spreuken als “Gezag, orde en vrijheid” of “Draagt elkanders lasten” waren in het begin van de vorige eeuw door Woonstichting Patrimonium in de gevels gemetseld. Dijkman en Osterholt verstigden, vooruitlopend op de sloophamer, daar nog een maal de aandacht op.
De felrode futuristische unit met ingebouwd projectiescherm van Michiel Voet en Jeroen Bisscheroux refereerde aan de nieuwe architectuur in Transvaal. ‘Jack, external unit’ (2005) was een aan de gevel geklonken uitbouw en verenigde twee functies: de binnenruimte fungeerde als werkruimte annex uitkijkpost voor één persoon, de buitenzijde toonde een projectiescherm gericht naar de passanten op straat. Het toonde het programma ‘OpTV’, dat gemaakt was door Iratxe Jaio en Klaas van Gorkum. Hierin kwamen maatschappelijke vraagstukken aan bod, als stedebouwkundige vernieuwing, maatschappelijke controle, communicatie, territoriale en huishoudelijke zaken.
Geen onderdeel van het gevelproject maar zeer in het oog springend was de ingreep van Tatsurou Bashi. Onder het motto “bied oude en toekomstige bewoners een nieuw perspectief op de wijk” hees hij een cafékeet aan een kraan meters de lucht in. Op grote hoogte deed café ‘Moonrider’ (2005) zijn werk als aanjager van nieuwe contacten, maar schiep ook ruimte voor reflectie en afscheid. (VH)


foto: Mobiel projectbureau OpTrek


foto: Mobiel projectbureau OpTrek


foto: Mobiel projectbureau OpTrek


foto: Mobiel projectbureau OpTrek

cafe Moonrider
cafe Moonrider
foto: Mobiel projectbureau OpTrek

Kunstenaars: